13 bức ảnh ngoạn mục từ Ocean Photographer of the Year 2026

Posted by

admin 2

16/08/2026

On 16/08/2026

13 bức ảnh ngoạn mục từ Ocean Photographer of the Year 2026 — Phân tích chuyên sâu cho nhiếp ảnh gia

Ban tổ chức Ocean Photographer of the Year 2026 vừa công bố danh sách các tác phẩm lọt vào chung kết — một bộ sưu tập phản ánh vẻ đẹp, sự mong manh và những thách thức môi trường mà đại dương đang phải đối mặt. Bài viết này dịch và mở rộng nội dung, cung cấp phân tích kỹ thuật, ngữ cảnh bảo tồn, và các mẹo thực tế cho nhiếp ảnh gia muốn chụp ảnh đại dương tốt hơn. Từ bố cục, ánh sáng, đến thiết bị và hậu kỳ, chúng tôi đào sâu vào từng khía cạnh để giúp bạn hiểu vì sao những bức ảnh này lại gây ấn tượng mạnh.

Giới thiệu về cuộc thi và ý nghĩa

Ocean Photographer of the Year được trình bày bởi Oceanographic và Blancpain — là cuộc thi tôn vinh nhiếp ảnh đại dương ở cả khía cạnh nghệ thuật lẫn khoa học. Các ảnh lọt vào chung kết thường phản ánh: cảnh quan biển hoang sơ, hành vi động vật biển, tác động của con người (như ô nhiễm nhựa), và cả những khoảnh khắc hiếm gặp về hệ sinh thái dưới nước. Năm 2026, ban giám khảo chọn ra 13 tác phẩm đặc sắc — mỗi tác phẩm đều có câu chuyện và kỹ thuật nhiếp ảnh đằng sau.

Những yếu tố kỹ thuật quyết định chất lượng ảnh đại dương

Trước khi phân tích từng ảnh, hãy điểm qua các yếu tố kỹ thuật quan trọng mà ban giám khảo thường cân nhắc:

Ánh sáng: Nhiếp ảnh trên biển đòi hỏi hiểu về nguồn sáng tự nhiên (mặt trời, phản xạ từ mặt nước) và nhân tạo (strobes/flash dưới nước). Độ mềm và hướng của ánh sáng ảnh hưởng lớn đến cảm nhận chiều sâu và kết cấu.
Tốc độ màn trập (Shutter speed): Quyết định liệu chuyển động (sóng, stress của cá, v.v.) được đóng băng hay tạo thành vệt mờ chuyển động. 1/1000s đến 1/2000s để đóng băng cá nhanh; 1/30s – 1/125s cho phong cảnh biển có chút mềm mại.
Khẩu độ (Aperture): Quyết định độ sâu trường ảnh (DOF). Ở chụp phong cảnh biển, f/8–f/16 giữ nét từ tiền cảnh đến nền; chụp động vật, f/2.8–f/5.6 tách chủ thể khỏi nền.
ISO: Cân bằng giữa nhiễu và dải tương phản. Ở điều kiện sáng yếu hoặc dưới nước, ISO có thể tăng; ưu tiên chụp RAW để xử lý nhiễu tốt hơn.
Ống kính: Góc rộng (14–24mm) cho phong cảnh và cảnh mặt nước, tele (70–200mm, 100–400mm) cho động vật ở khoảng cách an toàn. Ống kính macro cho chi tiết nhỏ như san hô, sinh vật phù du.
Hậu kỳ: RAW, cân bằng trắng, kiểm soát vùng highlight/shadow, khử backscatter trong ảnh dưới nước, và color grading để khôi phục màu sắc bị hấp thụ dưới nước (đỏ, vàng bị mất ở độ sâu).

Phân tích từng ảnh chung kết — những gì người chụp đã làm đúng

A scuba diver swims alongside a large, flat-bodied ocean sunfish in deep blue water. — From the Human Connection: People and Planet category. A giant oceanic sunfish (Mola mola) glides through the clear waters of Mexico’s Baja Peninsula. | Anita Verde / Ocean Photographer of the Year

Ảnh này thể hiện sự cân bằng giữa foreground (tiền cảnh) và background (hậu cảnh). Nhiều ảnh đại dương thành công tận dụng đường dẫn (leading lines) từ sóng hoặc rặng đá để dẫn mắt vào chủ thể. Kỹ thuật sử dụng f/11–f/16 kết hợp filter ND (nếu cần phơi sáng dài) có thể tạo ra kết cấu mượt mà cho nước mà vẫn giữ nét cho đá.

A large, dark blue ocean wave curls and breaks, with sea spray blowing off the top against a dark sky. — From the Fine Art category. A powerful wave breaks off the coast of Tahiti, its lip shaped by offshore winds as sunlight turns the spray into a glowing veil. Shot from a jet ski using a long telephoto lens, a moment of ocean chaos is transformed into a carefully balanced landscape, reminiscent of the famous print ‘The Great Wave’ off Kanagawa by Japanese artist Katsushika Hokusai. | Ben Thouard / Ocean Photographer of the Year

Đây có thể là một khoảnh khắc hành vi của động vật biển — việc bắt khoảnh khắc quyết định (decisive moment) đòi hỏi tốc độ màn trập cao và chế độ burst. Ở chế độ liên tiếp (continuous shooting) với AF-C (auto focus continuous), nhiếp ảnh gia tăng cơ hội nắm được biểu cảm, tư thế đẹp nhất của chủ thể.

A large, mottled red scorpionfish rests on the seabed, swallowing a smaller, slender fish head-first. — From the Wildlife category. A scorpionfish consumes a lizardfish. The compact composition isolates the interaction using a snoot to direct light onto the two fish while keeping the background subdued. | Andrea Michelutti / Ocean Photographer of the Year

Ảnh có thể sử dụng ánh sáng vàng buổi hoàng hôn để tạo mood. Bố cục theo quy tắc một phần ba (rule of thirds) hoặc trung tâm mạnh (central composition) tùy mục đích. Sử dụng silhouette (chụp ngược sáng) là kỹ thuật hiệu quả để nhấn mạnh hình dạng và tạo sự huyền bí.

A fisherman leaps from the bow of a small boat to harpoon a whale in the open ocean. — From the Human Connection: People and Planet category. A harpooner in the Indonesian village of Lamalera leaps from his boat to strike an orca with a hand-thrown harpoon. With exception of the sperm whale, the orca is one of the largest preys the Lamaleran catch, which is not common and considered dangerous. The orca in the photo eventually died, but also capsized the boat, leaving the fishers to be rescued by other boats. For more than 600 years, the community has relied on hunting whales and other cetaceans for food, with the meat shared throughout the village. Today, the use of motorboats has made the hunt increasingly controversial, placing traditional subsistence practices at the centre of debates about culture, livelihoods and marine conservation. | Sirachai Arunrugstichai / Ocean Photographer of the Year

Hình ảnh macro về san hô hoặc sinh vật nhỏ nhấn mạnh chi tiết kết cấu và màu sắc. Những bức macro tốt thường dùng ống kính macro chuyên dụng, đèn vòng (ring light) hoặc strobes nhỏ để chiếu sáng chủ thể đồng đều, tránh đổ bóng cục bộ.

A black seal pup rests its head on the snout of a larger, light-colored adult seal on a sandy beach. — From the Conservation (Hope) category. A Hawaiian monk seal rests with her week-old pup on Kaimana Beach in Waikīkī. Mothers nurse their pups for around six weeks without feeding, losing up to a third of their body weight while the pup grows rapidly before becoming independent. | Leighton Lum / Ocean Photographer of the Year

Bức ảnh thể hiện khung cảnh dưới nước sâu với ánh sáng lọt qua, tạo ray light (tia sáng). Để đạt được hiệu ứng này, nhiếp ảnh gia cần canh góc mặt trời, độ trong nước (clarity) và chọn khẩu độ vừa đủ để tia sáng sắc nét nhưng không quá nhiều nhiễu. Ngoài ra, giữ khoảng cách hợp lý để tránh backscatter do hạt lơ lửng trong nước.

Five spotted eagle rays swim in a line over a textured, blue sandy ocean floor. — From the Fine Art category. Five spotted eagle rays glide above the sandy seabed, their dark bodies and white markings contrasting against the pale background. These rays often travel together while searching for prey, using electroreceptors to detect hidden molluscs and crustaceans beneath the sand. | John Kowitz / Ocean Photographer of the Year

Một số ảnh đoạt giải chú trọng câu chuyện bảo tồn — ví dụ cảnh rác nhựa lẫn trong bãi biển hoặc sinh vật bị vướng. Các tấm ảnh này có giá trị cộng đồng cao vì chúng truyền tải thông điệp thay đổi hành vi. Về mặt kỹ thuật, ánh sáng phẳng (flat light) thường được ưu tiên để mọi chi tiết hiện rõ, giúp người xem tập trung vào thông điệp.

An octopus with a bright orange eye peers through the dark, square mesh of a fishing net. — From the Conservation (Impact) category. An octopus peers from inside a lobster pot off the coast of southwest England. While the scene initially suggests an animal trapped, the reality is quite different. Octopuses often enter pots to feed on the crabs and lobsters inside before escaping again. | Eduardo Santana de Vega / Ocean Photographer of the Year

Ảnh chụp động vật biển dưới nước thường cần housing chống nước chuyên dụng, strobes mạnh và thiết lập TTL hoặc manual để cân bằng ánh sáng. Khi chụp ở độ sâu lớn, màu đỏ bị lọc ra — việc sử dụng filter màu hoặc điều chỉnh WB (white balance) trong hậu kỳ là bắt buộc để tái hiện màu sắc chính xác.

People stand behind a glass barrier in a dimly lit room, watching an orca swim in a large, brightly lit aquarium tank. — From the Conservation (Impact) category. A male orca rests motionless on the floor of a concrete tank at Chimelong Ocean Kingdom, China. His severely collapsed dorsal fin is a visible consequence of prolonged captivity. Originally wild-caught from Russia’s Sea of Okhotsk as juveniles, these animals were separated from their family groups and denied the social environment that defines their lives in the ocean. | Jingyi Zhang / Ocean Photographer of the Year

Góc chụp thấp sát mặt nước (low-angle) hoặc chụp nửa nước (split-shot / over-under) là xu hướng mạnh mẽ trong nhiếp ảnh đại dương hiện đại. Việc này đòi hỏi dome port cho housing và kỹ thuật lấy nét chính xác cả hai vùng nước và không khí. Cân bằng độ phơi sáng giữa hai phần thường phải xử lý trong RAW với brush hoặc layer mask.

Several dolphins leap through a large, turquoise breaking wave alongside surfers in the ocean near a coastal town. — From the Adventure category. Dolphins ride the waves alongside surfers at Tamarama Beach, Sydney, during a powerful swell and offshore winds. The pod stayed with the surfers for more than an hour, moving through the lineup as naturally as the people around them. | Gergo Rugli / Ocean Photographer of the Year

Một số ảnh sử dụng kỹ thuật phơi sáng dài (long exposure) để làm mịn mặt nước, kết hợp với foreground tĩnh (like rock or pier). Cấu hình điển hình: tripod vững chắc, ND filter (10-stop hoặc 6-stop tùy điều kiện), và remote shutter release để tránh rung máy.

A hammerhead shark swims over a rocky seafloor while two scuba divers use laser photogrammetry equipment to measure its size. — From the Conservation (Hope) category. This image represents the moment an anonymous shark becomes a known individual. Through photo identification and laser-calibrated video photogrammetry, scientists can track sharks over time, measuring size, sex and population trends. Conducted without bait or attractants, this research helps reveal the lives of Tamataroa, a culturally respected species protected in French Polynesia. | Thomas Pavy / Ocean Photographer of the Year

Ảnh chân dung thủy sinh (environmental portrait) của con người cùng biển nhấn mạnh mối liên hệ giữa con người và đại dương. Ở dạng này, ánh sáng nhân tạo (off-camera flash) có thể được kết hợp với ánh sáng tự nhiên để chiếu sáng chủ thể mà vẫn giữ được màu trời và môi trường xung quanh.

A pale, textured crab clings to a blue, porous sponge while holding a cluster of bright orange eggs beneath its body. — From the Ocean Unseen: Hidden Worlds category. A shrimp carrying a clutch of eggs shelters within the branches of a coral. The photographer used a snoot placed behind the coral to create the fiery glow surrounding the eggs, while front lighting revealed the shrimp without disturbing its fragile habitat. | Andrea Michelutti / Ocean Photographer of the Year

Một bức ảnh tổng hợp khung cảnh biển rộng có thể tận dụng timelapse hoặc panorama để mở rộng cảm giác không gian. Kỹ thuật panorama cần chồng nhiều khung hình với overlap 20–30% và giữ cùng khẩu độ, ISO, cân bằng trắng để dễ ghép trong hậu kỳ.

Ý nghĩa bảo tồn trong từng khung hình

Không chỉ đẹp, nhiều ảnh lọt chung kết còn mang thông điệp bảo tồn: biến đổi khí hậu, axit hóa đại dương, tẩy trắng san hô, và ô nhiễm rác thải nhựa. Nhiếp ảnh gia đại dương ngày nay không chỉ là người ghi lại khoảnh khắc mà còn là người kể chuyện (visual storyteller) có trách nhiệm. Một bức ảnh mạnh mẽ có thể thay đổi nhận thức cộng đồng và thúc đẩy hành động bảo vệ môi trường.

Mẹo thực tế cho nhiếp ảnh gia muốn tham gia cuộc thi

Chuẩn bị kỹ thuật: Kiểm tra housing, seals, và hút ẩm trước khi xuống nước. Một tấm seal hỏng có thể hủy toàn bộ buổi chụp.
Chọn ống kính phù hợp: Góc rộng cho phong cảnh, tele cho động vật, macro cho chi tiết. Mang theo tùy chọn để ứng phó với tình huống thay đổi.
Quản lý ánh sáng: Học cách sử dụng strobes, diffuser và reflectors. Dưới nước, strobes giúp phục hồi màu sắc bị mất.
Hậu kỳ thông minh: Luôn chụp RAW, cân bằng trắng chính xác, loại bỏ backscatter nhẹ nhàng và giữ tính tự nhiên của ảnh. Tránh quá xử lý khiến ảnh mất chân thực.
Đưa câu chuyện vào khung hình: Nghệ thuật kể chuyện quan trọng như kỹ thuật. Hãy tự hỏi: ảnh này muốn truyền tải điều gì? Cảm xúc nào?
An toàn và đạo đức: Không làm phiền động vật, tuân thủ quy định khu bảo tồn biển, giữ khoảng cách an toàn và tránh can thiệp vào môi trường.

Thiết bị gợi ý cho nhiếp ảnh đại dương

Một list thiết bị cơ bản bạn có thể tham khảo:

Máy ảnh mirrorless full-frame (ví dụ Sony A7 series, Canon R series, Nikon Z series) để tận dụng dải ISO rộng và dynamic range.
Ống kính góc rộng 14–35mm, tele 70–200mm hoặc 100–400mm, ống kính macro 60–105mm.
Housing chuyên dụng (nhiệt đới/ra-đa), dome port cho over-under shots.
Strobes dưới nước, dây dẫn flash, và bộ điều khiển TTL nếu có.
ND filter, polarizer (cho chụp trên mặt nước), tripod chắc chắn cho bờ biển.
Thiết bị an toàn: dive computer, BCD, và thiết bị nổi/cứu hộ khi làm việc trên mặt nước.

Những thách thức phổ biến và cách khắc phục

Backscatter (hạt lơ lửng phản chiếu flash): Di chuyển strobes ra xa hơn, dùng snoot hoặc kiểm soát hướng ánh sáng để giảm backscatter. Hậu kỳ: tẩy nhẹ, đừng làm mất kết cấu nước.

Mất màu ở độ sâu: Dùng strobes hoặc filter màu, chỉnh WB, và lưu ảnh RAW để phục hồi dải màu trong hậu kỳ.

Rung máy khi phơi sáng dài: Dùng tripod, remote release, và mirror lock-up (nếu DSLR). Trên thuyền, chờ lúc nước tĩnh hoặc dùng tốc độ cao hơn.

Ai sẽ đăng quang và khi nào?

Ban tổ chức thông báo: các giải chuyên mục cùng với giải chung cuộc Ocean Photographer of the Year 2026 sẽ được công bố vào tháng Chín. Các tác phẩm lọt chung kết không chỉ đẹp về mặt thị giác mà còn có chiều sâu nội dung — điều đó thường được ban giám khảo đánh giá cao.

FAQ — Câu hỏi thường gặp về cuộc thi và nhiếp ảnh đại dương

1. Tôi có thể nộp ảnh đã chụp bằng điện thoại không?
Nhiều cuộc thi chấp nhận ảnh từ điện thoại nếu chất lượng đủ cao. Tuy nhiên, với ảnh đại dương, thiết bị chuyên dụng (housing, ống kính) thường giúp đạt chất lượng và màu sắc tốt hơn.

2. Ảnh dưới nước cần định dạng nào khi nộp?
Thường yêu cầu JPG hoặc TIFF theo kích thước/độ phân giải cụ thể. Nhưng hãy giữ bản RAW để làm hậu kỳ trước khi xuất file nộp.

3. Làm sao để tránh làm hại động vật khi chụp?
Giữ khoảng cách, tránh chạm vào san hô/dộng vật, không cho ăn để thu hút, và tuân theo quy định địa phương/đạo đức nhiếp ảnh thiên nhiên.

4. Backscatter là gì và làm sao giảm?
Backscatter là hiện tượng hạt lơ lửng phản chiếu ánh sáng flash tạo đốm sáng trong ảnh. Giảm bằng cách tăng khoảng cách giữa đèn và máy, hướng sáng theo góc chếch, hoặc giảm cường độ flash.

5. Tôi có nên nộp ảnh chỉnh sửa mạnh không?
Chỉnh sửa để cải thiện màu sắc và phơi sáng là cần thiết; nhưng tránh thao tác quá mức làm mất tính chân thực. Ban giám khảo đánh giá cao ảnh vừa nghệ thuật vừa trung thực với hiện thực biển.

Kết luận và CTA

Danh sách chung kết Ocean Photographer of the Year 2026 là nguồn cảm hứng quý giá cho mọi nhiếp ảnh gia yêu biển. Những bức ảnh không chỉ đẹp về thị giác mà còn có sức mạnh truyền tải thông điệp bảo tồn. Nếu bạn muốn nâng cấp trang thiết bị, tìm hiểu kỹ thuật hoặc đăng ký khóa học nhiếp ảnh biển, tham khảo dancamera.vn — nền tảng cung cấp thông tin, sản phẩm và khóa học chuyên sâu cho nhiếp ảnh gia Việt Nam.

Theo dõi kết quả chính thức vào tháng Chín và nếu bạn dự định tham gia cuộc thi mùa tới, hãy bắt đầu chuẩn bị: nâng cao kỹ thuật chụp dưới nước, hiểu rõ đạo đức nhiếp ảnh thiên nhiên, và kể một câu chuyện mạnh mẽ bằng khung hình của bạn.

Thích các bài viết phân tích kỹ thuật và danh sách thiết bị? Ghé thăm dancamera.vn để xem các bài viết chuyên sâu, đánh giá máy ảnh và ống kính, cùng bộ sưu tập hướng dẫn thực hành nhiếp ảnh đại dương.

Hotline 24/7

13 bức ảnh ngoạn mục từ Ocean Photographer of the Year 2026