Nhiếp ảnh gia đấu tay đôi với sư tử núi để cứu chó trong Yellowstone

Nhiếp ảnh gia vật lộn với sư tử núi sau khi con vật tấn công chó của anh ta

Một nhiếp ảnh gia chuyên chụp thiên nhiên đã trải qua cuộc đối đầu kinh hoàng ở công viên quốc gia Yellowstone sau khi dừng xe để thay ống kính và thả chó ra ngoài. Sự việc xảy ra nhanh chóng: con chó Labrador hai tuổi của anh bị một con sư tử núi nặng khoảng 70 pound (khoảng 32 kg) tiếp cận và chuẩn bị tấn công. Anh đã lao vào vật lộn trực tiếp với con mèo lớn để cứu bạn đồng hành bốn chân của mình, và mặc dù sống sót, anh phải nhập viện và trải qua một loạt mũi tiêm phòng dại rất đau đớn.

Sự việc diễn ra như thế nào

Adam Borkhus, nhiếp ảnh gia đến từ Cody, Wyoming, đang đi dọc vùng rìa công viên quốc gia Yellowstone để chụp ảnh phong cảnh và động vật hoang dã. Khi đang trên đường, anh tạm dừng xe bên lề để thay ống kính, một thao tác rất phổ biến với nhiếp ảnh gia thiên nhiên khi muốn chuyển nhanh giữa góc rộng và ống kính tele để bắt khoảnh khắc khác nhau.

Anh thả Diesel, Labrador hai tuổi, ra khỏi xe để đi vệ sinh. Chỉ trong vài giây sau, một tiếng kêu và cảnh tượng hỗn loạn xảy ra: con chó bị quấn lấy bởi một con sư tử núi. Khi đó không còn thời gian để có thể cân nhắc nhiều lựa chọn. Borkhus kể lại rằng cảm giác sợ hãi lớn nhất là khi nhìn thấy bạn chó bị tấn công.

Mặc dù mang theo bình xịt chống gấu (bear spray) và một khẩu súng ngắn, anh quyết định không sử dụng vì lo ngại có thể bắn trượt và trúng Diesel. Những tình huống như vậy đặt người đối mặt vào lựa chọn khó khăn: bảo vệ thú nuôi ngay lập tức, hay dùng vũ khí/biện pháp tầm xa nhưng có nguy cơ gây thương tổn cho thú nuôi hoặc người khác.

Chi tiết cuộc đối đầu và kỹ thuật tự vệ

Theo mô tả của Borkhus, anh cao 1,9 m và nặng khoảng 136 kg. Phản ứng tức thì của anh là đá con sư tử núi vào mặt để đẩy con vật rời khỏi chó. Cú đá ban đầu có hiệu quả, nhưng sư tử núi lập tức quay sang tấn công anh. Con vật nhảy vào ngực anh, lật anh ngửa xuống mặt đất và bắt đầu vật lộn.

Trong khoảng 20 giây căng thẳng, Borkhus kể rằng anh dùng một tay để giữ hàm và mỏm hàm con mèo khỏi cắn vào phần cổ và thân mình, trong khi tay kia cố gắng đấm hoặc đẩy lùi. Cuộc vật lộn là hỗn loạn: sư tử núi vồ, cào, và cố gắng cắn, còn Borkhus cố giằng xé tai và đấm để bắt con mèo bỏ chạy. Cuối cùng anh nắm được và giật mạnh tai con mèo, khiến nó bỏ chạy về hướng rừng và để Diesel trở về xe an toàn.

Sau khi bình tĩnh lại, Borkhus thấy Diesel ngồi cạnh xe như thể nói: ‘Chúng ta cần đi thôi’. Cả hai rời khỏi vị trí và sau đó Borkhus phải nhập viện để xử lý vết cào và vết cắn cùng việc tiêm phòng dại khẩn cấp.

Tại sao đây là một vụ tấn công hiếm gặp

Sư tử núi, hay còn gọi là cougar, puma hoặc sư tử núi, thường tránh tiếp xúc con người. Theo các chuyên gia về động vật hoang dã, vụ việc kiểu này rất hiếm và các yếu tố ngẫu nhiên đã kết hợp để tạo ra một hoàn cảnh nguy hiểm: vị trí, thời điểm, phản ứng của con chó và phản ứng phòng vệ của con mèo lớn khi bị giật mình.

Joshua Lisbon từ Mountain Lion Foundation mô tả tình huống này tương đương với việc bị sét đánh, một sự kiện bất thường và không lường trước được. Thống kê tại Wyoming cho thấy chưa có ca tử vong nào do sư tử núi, nên Borkhus có lẽ đã thoát chết sát nút so với những gì có thể xảy ra.

Borkhus tin rằng con sư tử núi không cố săn mồi có chủ ý đối với Diesel, mà bị bất ngờ và phản ứng phòng vệ. Trong nhiều trường hợp, con thú lớn khi choáng váng sẽ làm mọi cách để thoát thân, nhưng nếu con người hoặc thú nuôi chen vào quá gần, phản ứng phòng vệ có thể trở nên hung hãn.

Thiết bị và tình huống thay ống kính: những rủi ro khi chụp ngoại cảnh

Với những người làm nhiếp ảnh thiên nhiên, việc thay ống kính (lens swap) ở ngoài trời là thao tác phổ biến nhưng tiềm ẩn rủi ro. Một vài lưu ý kỹ thuật và an toàn:

• Luôn quan sát kỹ xung quanh trước khi mở cửa xe hoặc rời vị trí để thay ống kính, đặc biệt ở các vùng có động vật có kích thước lớn.
• Giữ chó hoặc thú nuôi trong tầm kiểm soát, tốt nhất bằng dây dẫn, khi ở gần vùng có động vật hoang dã. Một con chó chạy linh hoạt có thể thu hút sự chú ý của thú săn mồi.
• Sắp xếp đồ nghề sao cho có thể đổi ống kính nhanh và an toàn: dây đeo máy ổn định, túi lens thuận tiện, nắp ống kính gắn chắc để tránh rơi mất thời gian tìm đồ.
• Sử dụng ống kính tele dài để chụp động vật hoang dã ở khoảng cách an toàn, tránh tiếp cận quá gần để có ảnh ‘đẹp’ nhưng nguy hiểm.

Trong trường hợp này, việc dừng xe ngay bên lề để thao tác cũng khiến thời gian phản ứng bị kéo dài, và việc thả chó không có dây khiến tình huống trở nên trầm trọng. Nếu nhiếp ảnh gia giữ Diesel trong xe hoặc trên dây, rất có thể cuộc đối đầu đã không xảy ra.

Biện pháp tự vệ: bear spray, súng, và phản ứng trực tiếp

Một câu hỏi thường gặp sau các sự cố như này là: nên dùng bình xịt chống gấu hay súng khi gặp động vật lớn? Câu trả lời phụ thuộc vào tình huống cụ thể:

• Bear spray là phương tiện phi sát thương hiệu quả để xua đuổi gấu và đôi khi có tác dụng với sư tử núi, vì tạo ra một đám mù cay làm con thú khó tiếp cận. Tuy nhiên, việc sử dụng cần phải chính xác về hướng gió và khoảng cách để không làm văng hơi cay về phía mình hoặc thú nuôi.
• Súng sát thương có thể chặn đứng một con thú thật sự tấn công, nhưng rủi ro bắn trượt và trúng chó hoặc người khác là rất cao, đặc biệt trong tình huống hỗn loạn, gần cự ly.
• Vật lý chủ động, như đá, đấm, và giật tai, là phản ứng cuối cùng khi không có lựa chọn tầm xa. Đây là hành động rủi ro cao nhưng có thể cứu mạng hoặc cứu chó trong vài trường hợp cá biệt, như vụ của Borkhus.

Các chuyên gia nói rằng nếu có thể, hãy dùng bear spray trước khi thất bại và chỉ can thiệp vật lý khi không còn lựa chọn khác. Vì trong cuộc vật lộn cơ thể, con người thường sẽ gặp nguy cơ bị thương nặng hơn.

Hậu quả y tế: vết thương và tiêm phòng dại

Sau vụ việc, Borkhus đến bệnh viện và được xử lý các vết cào, vết thương do răng và cào. Đặc biệt, anh được tiêm một loạt vaccine phòng dại, được mô tả là rất đau đớn. Vaccine dại khẩn cấp (post-exposure prophylaxis) có thể bao gồm nhiều mũi tiêm trong một khoảng thời gian, và thường gây đau nhức tại vị trí tiêm.

Điều quan trọng với bất cứ ai bị cắn hoặc bị trầy xước bởi động vật hoang dã là cần xử lý ngay bằng cách rửa vết thương kỹ bằng xà phòng và nước, và tìm đến cơ sở y tế để đánh giá nguy cơ nhiễm trùng, uốn ván, và dại. Trong nhiều khu vực, các con mèo lớn có thể là nguồn truyền bệnh dại, mặc dù tỉ lệ thực tế phụ thuộc vào vùng và quần thể động vật.

Bài học an toàn cho nhiếp ảnh gia thiên nhiên

Từ câu chuyện của Borkhus rút ra được nhiều bài học thực tế cho cộng đồng nhiếp ảnh thiên nhiên:

• Giữ thú nuôi trên dây hoặc trong xe khi đi qua vùng có động vật hoang dã. Một con chó có thể kích hoạt bản năng săn mồi của động vật lớn.
• Luôn mang theo phương tiện xua đuổi phi sát thương như bear spray và biết cách sử dụng. Tập luyện thao tác lấy và xịt nhanh trong trường hợp khẩn cấp.
• Chuẩn bị bộ sơ cứu cơ bản và hiểu xử trí vết thương do động vật, bao gồm rửa vết thương, băng bó, và tìm đến trạm y tế.
• Học hỏi về hành vi loài hoang dã ở vùng bạn chụp: thời điểm hoạt động, dấu hiệu cảnh báo, và cách tránh tiếp cận lãnh thổ sinh sống của chúng.
• Hãy có kế hoạch thoát hiểm: đỗ xe ở vị trí an toàn, không để bản thân bị quay lưng với rừng, và luôn giữ khoảng cách an toàn.

Ảnh hưởng tâm lý và việc quay lại hiện trường

Những trải nghiệm bạo lực với động vật hoang dã không chỉ để lại hậu quả thể chất mà còn có thể để lại ám ảnh tâm lý. Việc tiếp tục làm nhiếp ảnh thiên nhiên sau một vụ như vậy đòi hỏi thời gian để phục hồi tâm lý và đôi khi là hỗ trợ chuyên môn. Nhiều nhiếp ảnh gia sau một sự cố tương tự sẽ thay đổi cách thức làm việc: tránh chụp một mình, luôn có người đi cùng, hoặc tập trung vào những chủ đề an toàn hơn.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Sư tử núi có thực sự nguy hiểm với con người không?

Sư tử núi thường tránh tiếp xúc con người và tấn công rất hiếm. Tuy nhiên, nếu bị bất ngờ, bị thương hoặc bảo vệ con non, chúng có thể tấn công. Chó chạy rông có thể kích thích hành vi săn mồi của sư tử núi.

Nếu gặp sư tử núi, nên làm gì?

Giữ bình tĩnh, không bỏ chạy, làm mình lớn hơn bằng cách giơ tay hoặc áo khoác, dùng tiếng nói lớn để dọa, lùi dần đến nơi an toàn. Nếu sư tử tấn công, hãy phòng thủ quyết liệt, nhắm vào mặt và mắt, dùng bear spray nếu có.

Bear spray có hiệu quả với sư tử núi không?

Bear spray được thiết kế để đối phó gấu nhưng có thể giúp xua đuổi nhiều loài động vật lớn nếu sử dụng đúng cách. Nó tạo ra một màn cay khiến động vật bỏ đi. Tuy nhiên, hiệu quả phụ thuộc vào khoảng cách, hướng gió và phản ứng của con thú.

Nên giữ chó khi đi vào vùng hoang dã không?

Có. Luôn giữ chó trong tầm kiểm soát bằng dây hoặc trong xe khi di chuyển qua khu vực có động vật hoang dã. Chó dễ kích thích và có thể dẫn đến tình huống nguy hiểm cho cả chó lẫn chủ.

Nếu bị cắn bởi động vật hoang dã thì phải làm sao?

Rửa vết thương bằng nước và xà phòng, băng bó sơ cứu, đến trạm y tế càng sớm càng tốt để đánh giá nguy cơ nhiễm trùng và tiêm vaccine phòng uốn ván, dại nếu cần. Ghi lại thông tin về con vật và thông báo cho cơ quan quản lý động vật hoang dã địa phương.

Kết luận và lời khuyên cho cộng đồng nhiếp ảnh

Câu chuyện của Adam Borkhus là lời nhắc mạnh mẽ rằng thiên nhiên hoang dã, dù đẹp đến đâu, vẫn luôn tiềm ẩn rủi ro. Nhiếp ảnh gia thiên nhiên cần cân nhắc an toàn cho bản thân và vật nuôi trước khi mạo hiểm tiếp cận động vật hoang dã. Sắp xếp thiết bị hợp lý, giữ thú nuôi trong tầm kiểm soát, mang theo phương tiện xua đuổi và sơ cứu, và hiểu rõ hành vi các loài là những bước thiết thực để giảm thiểu rủi ro.

Nếu bạn là nhiếp ảnh gia thiên nhiên, hãy cập nhật kiến thức về an toàn ngoài trời, trang bị gear phù hợp và tham khảo thêm kinh nghiệm từ cộng đồng. Để cập nhật thêm câu chuyện, mẹo kỹ thuật và lựa chọn thiết bị chụp ảnh phù hợp cho công tác fieldwork, truy cập dancamera.vn — nơi chia sẻ kiến thức nhiếp ảnh chuyên sâu và sản phẩm đáng tin cậy cho nhiếp ảnh gia.

Ghi chú ảnhẢnh đầu bài được cấp phép qua Depositphotos.

Affiliate DisclosureBài viết có thể bao gồm liên kết tiếp thị; dancamera.vn có thể nhận hoa hồng nếu bạn mua hàng thông qua các liên kết này.