Sony Alpha A100: DSLR đầu tiên của Sony và tính năng Eye-start autofocus bật nét mà không cần bấm nút

Sony Alpha A100: DSLR đầu tiên của Sony và tính năng Eye-start autofocus khiến nhiều người bất ngờ

Vào ngày 5 tháng 6 năm 2006 Sony chính thức ra mắt DSLR đầu tiên mang tên Sony Alpha A100. Đây là bước khởi đầu cho dòng máy ảnh Sony Alpha mà ngày nay đã trải dài từ máy A-mount DSLR đến hệ máy mirrorless E-mount mạnh mẽ. Dù thông số của A100 (cảm biến APS-C 10.2MP, tốc độ chụp liên tiếp chỉ khoảng 2.49 fps) có vẻ khiêm tốn so với các máy hiện đại, A100 lại sở hữu một tính năng khá đặc biệt thời đó mang tên Eye-start autofocus hay còn có thể gọi là cảm biến khởi động lấy nét bằng mắt.

Tóm tắt nhanh về thông số kỹ thuật quan trọng

• Cảm biến: APS-C, 10.2 megapixel
• Tốc độ chụp liên tiếp: ~2.49 khung hình/giây
• Hệ ngàm: A-mount (thừa hưởng từ Minolta)
• IBIS: có hệ thống chống rung thân máy, khoảng 2 tới 3.5 stop
• ISO gốc tối đa: 1600
• Khả năng AF ở ánh sáng yếu: được công bố ở mức khoảng +1 EV

Eye-start autofocus là gì và hoạt động như thế nào?

Trong khi nhiều người ngày nay chỉ quen với thuật ngữ eye-detection AF (phát hiện mắt) dành cho cảm biến hình ảnh và AF hybrid trên máy mirrorless, Eye-start autofocus trên A100 là một khái niệm hoàn toàn khác. Nó dùng một cảm biến vật lý đặt gần kính ngắm (optical viewfinder) ở mặt sau thân máy. Khi cảm biến này phát hiện vật thể nằm trong khoảng gần sát, ví dụ như khi người dùng đưa mắt hoặc khuôn mặt lại gần kính ngắm trong phạm vi khoảng 1 inch (khoảng 2.5 cm), máy sẽ tự động kích hoạt hệ thống lấy nét.

Nói cách khác, ngay khi bạn đưa máy lên mắt để ngắm qua kính ngắm quang học, A100 có thể bắt đầu vòng lấy nét thay vì phải đợi bạn bấm nửa cò (shutter release half-press). Ý tưởng là rút ngắn thời gian cần thiết để chuẩn bị chụp, nhờ đó tăng khả năng bắt khoảnh khắc bằng cách tiền khởi động quá trình lấy nét trước khi hành động chụp thực sự diễn ra.

Cơ chế kỹ thuật và thành phần liên quan

Eye-start AF sử dụng cảm biến gần khu vực viewfinder. Khi cảm biến phát hiện sự hiện diện, nó gửi tín hiệu đến module AF để kích hoạt motor điều khiển lấy nét của ống kính hoặc motor trong thân máy (tùy cấu hình). Vì A100 là DSLR A-mount thừa hưởng nhiều công nghệ từ Minolta, thiết kế AF khi đó chủ yếu là module AF truyền thống phối hợp với cảm biến CCD/CMOS để xác định vị trí lấy nét. Eye-start không sử dụng việc nhận diện khuôn mặt hay mắt trên ảnh như AF hiện đại, mà đơn thuần là một công tắc tự động dựa trên khoảng cách vật lý tới viewfinder.

Tại sao tính năng này không còn phổ biến trên các máy hiện đại?

Mặc dù Eye-start AF nghe có vẻ rất hữu ích, đặc biệt khi so sánh với quy trình bấm nửa cò truyền thống, có một số lý do khiến tính năng này không được duy trì trên các dòng Sony sau này, đặc biệt là khi chuyển sang E-mount và mirrorless.

1. Tiêu tốn năng lượng

Cảm biến proximity hoạt động liên tục để phát hiện khi nào có vật thể xuất hiện gần viewfinder, và điều này đồng nghĩa với việc một phần điện năng pin luôn được tiêu thụ. Thời lượng pin cho hệ DSLR thời kỳ đó vốn đã giới hạn, và một cảm biến luôn